Căn bệnh gây tử vong gấp 10 lần tai nạn giao thông: Nhiều người Việt dưới 30 tuổi đã mắc

Một thực tế khiến không ít người giật mình khi dự Hội thảo khởi động dự án Đương đầu với bệnh Tăng huyết áp (THA) ở Việt Nam diễn ra mới đây đó là, tình trạng huyết áp cao đang tăng nhanh, trẻ hóa.

Dưới 30 đã rất nhiều người bị cao huyết áp

Trước kia thường tuổi 50 – 60 mới bị cao huyết áp, thì nay tuổi dưới 30 đã rất nhiều người bị cao huyết áp.

Tại hội thảo, TS.BS Hà Anh Đức, Phó Chánh văn phòng Bộ Y tế, đồng Giám đốc dự án cho biết, dữ liệu quốc gia của Bộ Y tế tháng 10/2016 cho thấy tỷ lệ THA là trên 40% đối với những người từ 50 – 69 tuổi.

Theo số liệu điều tra gần đây nhất của Viện Tim mạch Việt Nam tỷ lệ tăng huyết áp của những người từ 25 tuổi trở lên là khoảng 30%. Có đến gần 40% bệnh nhân tăng huyết áp không được phát hiện và có tới 69% được phát hiện điều trị nhưng HA chưa được kiểm soát.

Liên quan đến thực tế này, GS.TS Nguyễn Quang Tuấn, Giám đốc BV Tim Hà Nội nhận định, tăng huyết áp trẻ hóa ảnh hưởng nhiều đến stress mãn tính.

Stress không chỉ đơn thuần là những lo buồn, đau thương, mất mát, mà chính lối sống hàng ngày đang tạo ra cho mọi người tình trạng stress mãn tính.

Lối sống lười vận động, rượu bia, béo phì, không kiểm soát được thời gian… khiến con người dễ nảy sinh những áp lực gây nên tình trạng stress.

Để giải quyết tình trạng stress do lối sống, hãy học các kiểm soát thời gian, tập thể thao, tập thiền, yoga… Trong đó kiểm soát thời gian là yếu tố vô cùng quan trọng để giảm nguy cơ bị các áp lực làm gia tăng tình trạng stress. Hay trước giờ đi ngủ, hãy đọc sách, nghe nhạc, tập thiền thay vì lướt facebook.

Tăng huyết áp tử vong nhiều gấp 10 lần tai nạn giao thông

Bên lề hội thảo khởi động dự án đương đầu với căn bệnh THA, GS Đỗ Doãn Lợi, nguyên Viện trưởng Viện Tim mạch quốc gia chia sẻ nhiều thông tin giật mình, đó là: Tăng huyết áp là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu thế giới, mỗi năm cướp đi sinh mạng trên 7 triệu người.

GS Đỗ Doãn Lợi, nguyên Viện trưởng Viện Tim mạch quốc gia phát biểu tại hội thảo

Tại Việt Nam, hiện có gần 21 triệu người mắc tăng huyết áp. Số người tử vong vì tăng huyết áp mỗi năm cao hơn 10 lần số người tử vong vì tai nạn giao thông.

GS Lợi cho biết, năm 2002, nhóm nghiên cứu của Viện Tim mạch quốc gia khảo sát tại 8 tỉnh gồm Thái Nguyên, Tuyên Quang, Thái Bình, Nghệ An… cho thấy tỉ lệ tăng huyết áp ở người trưởng thành ở mức 16,3%, nhưng đến năm 2008 tăng lên 28,5% và lên tới 47,3% vào năm 2015.

Đánh giá về thực trạng tăng huyết áp, GS.TS Nguyễn Quang Tuấn cho rằng đã có rất nhiều chương trình cộng đồng để tuyên truyền về tăng huyết áp nhưng con số bệnh nhân vẫn tăng lên, cho thấy cách tiếp cận chưa hợp lý.

“Nếu bác sĩ khám và khuyên bệnh nhân ăn nhạt đi, phải giảm cân đi, khuyên là tốt nhưng đều là sáo rỗng. Cái người dân cần là phải chỉ cho người ta cách giảm muối, cách ăn nhạt như thế nào, làm thế nào để giảm cân?

Vì thế, dự án này là cách tiếp cận trực tiếp qua chính những ca lâm sàng ở quanh người bệnh”, GS Tuấn nói.

Hiện nay, người tăng huyết áp đang được khám và điều trị tại tuyến huyện nhưng chưa được quản lý và theo dõi việc tuân thủ điều trị và kiểm soát huyết áp cũng như thay đổi lối sống tại cộng đồng.

Mạng lưới cộng tác viên y tế thôn chưa được phát huy trong việc hỗ trợ, hướng dẫn, theo dõi bệnh nhân THA. Trạm Y tế chưa khám và điều trị cho bệnh nhân THA cũng như chưa cung cấp các dịch vụ tư vấn cho các bệnh nhân mắc bệnh không lây nhiễm.

Do đó, dự án “Đương đầu với bệnhTăng huyết áp ở Việt Nam: Giải pháp từ y tế cơ sở” sẽ triển khai và đánh giá hiệu quả, tác động các can thiệp nâng cao năng lực cho trạm y tế xã và các cộng tác viên y tế thôn/đội trong hướng dẫn bệnh nhân tự kiểm soát HA tại gia đình, tuân thủ chế độ thuốc; nâng cao nhận thức cho bản thân bệnh nhân về bệnh THA, việc thay đổi lối sống, tuân thủ thuốc và tự kiểm tra huyết áp tại gia đình.

Dự án này cũng triển khai thử nghiệm các biện pháp can thiệp trong việc quản lý và điều trị bệnh nhân tăng huyết áp tại tuyến y tế cơ sở nhằm góp phần tăng cường kiểm soát hiệu quả các bệnh không lây nhiễm tại cộng đồng ở Việt Nam.